Czy wiedzieliście, że wiele miejscowości na Podlasiu jest historycznie związanych z kulturą tatarską i religią muzułmańską? Wsie i miasta, głównie z powiatu sokólskiego, zostały połączone w szlak tatarski, który powstał w celu ochrony dziedzictwa i kultury Tatarów na Podlasiu. Szlak usytuowany jest wśród Wzgórz Sokólskich, obejmuje również fragment Puszczy Knyszyńskiej.

Jak rozpoczęła się historia Tatarów na Podlasiu?

szlak tatarski podlasie tatarzy dom tatarów
Wnętrze tradycyjnego domu tatarskiego. Ilustracja przykładowa, fot. Alfiya Safuanova, Shutterstock

Tatarów na tereny Podlasia sprowadził w XVII wieku król Jan III Sobieski. Skarbiec Rzeczypospolitej świecił w tym czasie pustkami, a żołnierze domagali się wypłaty zaległego żołdu. Jan III Sobieski postanowił oddać im w zmian ziemie w okolicach dzisiejszej Sokółki oraz Kruszynian. Tak rozpoczęła się historia Tatarów na tych terenach. Dziś możemy się dowiedzieć więcej na temat życia i kultury Tatarów poruszając się po szlaku tatarskim. Trasa podzielona jest na 2 części: szlak tatarski mały (19 km) oraz szlak tatarski duży (54 km).

Kruszyniany – wieś pełna tatarskich zabytków

meczet w Kruszynianach szlak tatarski
Meczet w Kruszynianach, fot. Shutterstock

Ważnym punktem na mapie szlaku tatarskiego jest wieś Kruszyniany.  Kiedyś była ona ważnym ośrodkiem kultury muzułmańskiej. W 1915 roku, w związku z wybuchem I wojny światowej, większość ludności została ewakuowana w głąb Rosji. Chociaż po 1918 roku rozpoczęły się powroty, znaczna część ludności już nigdy nie wróciła do rodzinnej wsi. Od tej pory Tatarzy stali się tu mniejszością. Mimo to na terenie Kruszynian do dziś zachowały się liczne pozostałości po dawnych mieszkańcach wsi. Możecie tu podziwiać m. in. doskonale zachowany meczet z końca XVIII wieku oraz cmentarz muzułmański z najstarszymi nagrobkami datowanymi również na koniec XVIII wieku. W roku 1980 odnotowano 33 potomków Tatarów, którzy nadal mieszkają we wsi Kruszyniany.

Szlak tatarski – inne atrakcje

szlak tatarski meczet w Kruszynianach
Wnętrze meczetu w Kruszynianach, fot. Shutterstock

Oprócz wsi Kruszyniany warto również odwiedzić Muzeum Ziemi Sokólskiej w Sokółce, w którym znajdują się liczne eksponaty związane z historią Tatarów na Podlasiu. W Bohonikach podziwiać można kolejny meczet, tym razem z II połowy XIX w. Tu znajduje się również największy cmentarz muzułmański w Polsce.

Przy okazji zwiedzania szlaku tatarskiego można również zobaczyć inne atrakcje położone w pobliskich miejscowościach. W Supraślu warto odwiedzić Muzeum Ikon, a w Kopnej Górze polecamy spacer po Arboretum im. Powstańców 1863 r.

Festyn Kultury i Tradycji Tatarów Polskich

szlak tatarski podlasie
Festyn Kultury i Tradycji Tatarów Polskich, fot. Pixabay

Co roku pod koniec lata, w miejscowościach związanych z kulturą Tatarów odbywają się imprezy okolicznościowe. Festyn Kultury i Tradycji Tatarów Polskich odbywa się w Kruszynianach, Sokółce oraz Krynkach. Podczas imprezy możecie spróbować tatarskich przysmaków, postrzelać z łuku mongolskiego a nawet zatańczyć tradycyjny taniec tatarski.

To nie jedyny szlak tematyczny znajdujący się na Podlasiu. Odwiedzając ten region możecie również podążać śladami podlaskiego szlaku bocianiego.

Podlaski szlak bociani. Wędrówka przez 4 parki narodowe

Atrakcje w Polsce

  • Rafting Active Move w Szczawnicy

    Będąc w Pieninach nie można nie spróbować spływu Dunajcem. Dla ceniących spokój odpowiedni będzie spływ z flisakami, a dla chcących Czytaj więcej [...]

  • Opuszczona cerkiew w Tarnawie Górnej

    W Tarnawie Górnej w Bieszczadach stoją ruiny cerkwi pw. Zaśnięcia Matki Boskiej. Budynek pochodzi z 1817 r. i stoi w Czytaj więcej [...]

  • Ruiny kościoła w Kobułtach

    Opuszczone kościoły w Polsce są także w woj. warmińsko-mazurskim. W Kobułtach na trudno dostępnym terenie na wzgórzu, znajdują się ruiny Czytaj więcej [...]